Xonada suyuq, tanada gel: qozoq olimining saraton dorisi
"Nazarboyev" universiteti doktoranti Sanazar Kadir içak saratonini davolaşning yangi usuli ustida işlamoqda: unda dori nanozarralar yordamida töğridan-töğri ösmaga yetkaziladi.
Qazinform xabar berişiça, "Nazarboyev" universitetining PhD doktoranti Sanazar Kadir tadqiqotlari bilan tibbiyot kelajagini yaqinlaştirib, mamlakat aholisi salomatligini mustahkamlaşga hissa qöşayotgan olimlardan biri. U "Jibek Joly" telekanaliga bergan intervyusida saratonni davolaş samaradorligini oşiriş ustida uzoq vaqtdan beri işlayotganini aytdi. Uning tadqiqoti kolorektal va içak saratonini davolaşning yangi usuliga qaratilgan: bu usulda davolovçi dori nanozarralar yordamida töğridan-töğri ösma joylaşgan joyga yetkaziladi. Dori maxsus tarkibga joylangan. Bu tarkib xona haroratida suyuq holda qoladi, tana içiga tuşgaç esa gelga aylanadi. Tadqiqotçining aytişiça, tana haroratida gelga aylangan modda maʼlum vaqt içakda saqlanib qoladi va dori ösmaga bevosita taʼsir qila oladi.
Olimning aytişiça, ximioterapiya bugungi kunda ham saratonni davolaşning eng keng qöllaniladigan usullaridan biri bölib qolmoqda. Biroq uning dorilari köpinça faqat xavfli hujayralarga emas, soğlom hujayralarga ham taʼsir qiladi. Şu muammoni hal qiliş uçun tadqiqotçilar dorini ösmaga aniqroq yetkaziş yöllarini izlamoqda.
Kadir tadqiqot hozirça laboratoriya bosqiçida ekanini taʼkidladi. Jamoa tizimni içak va yöğon içakdan olingan saraton hujayralarida sinab, uning taʼsirini örganmoqda. Keyingi bosqiçda tizim hayvonlarda, xususan, siçqonlarda sinaladi, natijalarga qarab esa kelajakda klinik tadqiqotlarga ötiş kutilmoqda. Olimning qayd etişiça, yangi usulni ximioterapiya örnini bosa oladigan tayyor davolaş usuli deyişga hali erta. Şunga qaramay, tadqiqot muvaffaqiyatli çiqsa, dorini aniq manzilga yetkaziş saratonni davolaşda yangi imkoniyatlar oçişi mumkin. Yoş olim kelajakda tadqiqotlarini kengaytirib, tuxumdon saratoni va hazm tizimining boşqa xavfli ösmalari uçun ham dorilar işlab çiqişni rejalaştirmoqda. Saratonni davolaşning yangi usullarini yaratiş uçun yillab tadqiqot va köp bosqiçli sinovlar kerak böladi. Sanazar Kadir loyihasining keyingi bosqiçi natijalari yangi usul qançalik xavfsiz va samarali ekanini aniqlaşga yordam beradi.