Birol: «Energetika inqirozi 2027-yilda ham davom etadi»
Xalqaro energetika agentligi ijroçi direktori Fatih Birol energetika inqirozi 2027-yilda ham davom etişini kutayotganini maʼlum qildi.
Birol 23-oktabr kuni Istanbulda bölib ötgan "COP31 sari investitsiya sammiti"da masofadan turib çiqiş qildi. Uning aytişiça, dunyodagi voqealar va davlatlarning energetika siyosati kelasi yili vaziyat izga tuşişini kutişga deyarli asos bermaydi. Hukumatlar muqobil energiya manbalarini izlayotgan va taʼminot xavfsizligini mustahkamlayotgan bir paytda dunyo hali ham inqiroz oqibatlari bilan kuraşadi. Birol Hormuz böğozidagi inqiroz iqtisodiyot, qişloq xöjaligi va energetikaga taʼsir qilayotganini, bu esa hukumatlar, kompaniyalar va investorlarni qisqa va uzoq muddatli strategiyalarini qayta körib çiqişga undayotganini aytdi.
«2027-yilda vaziyat normallaşişiga nisbatan optimistik emasman. Hatto vaziyatga ijobiy qaraşga harakat qilsam ham, meni işontiradigan biror dalil topa olmayapman. Bu inqiroz 2027-yilda u yoki bu şaklda davom etadi. Agar yangi yaralar paydo bölmasa, dunyo hali ham öz yaralarini davolaşga uriniyotgan böladi», — dedi Fatih Birol.
Birol hozirgi vaziyatni 1973 va 1979-yillardagi neft inqirozlariga qiyosladi: uning sözlariga köra, ular yadro energetikasining rivojlanişi va transport vositalari samaradorligi oşişiga turtki bergan. U COP31ni Turkiya uçun «oltin imkoniyat», dunyo uçun esa katta imkoniyat deb atadi va joriy inqiroz aniq natijalarga erişişni qöllab-quvvatlaşni kuçaytirişi mumkinligini taʼkidladi. Birol 2035-yilgaça elektr energiyasining global energiyadagi uluşini 23 foizdan 35 foizga oşiriş böyiça taklif etilayotgan majburiyatni taniştirdi — davlatlar uni Antalya sammitida imzolaşga çaqiriladi. Uning fikriça, elektrlaştirişning kengayişi emissiyalarni kamaytirgan holda energetika xavfsizligini mustahkamlaydi, xalqaro bölinişlar çuqurlaşgan bir paytda umumiy maqsad böla oladi va investorlar hamda kapital bozorlariga aniq signal beradi. Birol iştirok darajasi va elektrlaştiriş böyiça kelişuv COP31 muvaffaqiyatining ikki asosiy ölçovi bölişini aytib, sammitga keladigan hukumatlar soni va ularning vakillik darajasidan umidvor ekanini bildirdi.